Wet open overheid

De Wet openbaarheid van bestuur (Wob) moet volgens het initiatiefwetsvoorstel ‘Wet open overheid’ worden vervangen door de ‘Wet open overheid‘.
De Wob wordt niet alleen nuttig gebruikt, maar ook misbruikt. Het is interessant om te zien of de klippen van het misbruik en privacyschending door het nieuwe wetsvoorstel worden omzeild.

In de samenvatting op de Parlementaire Monitor wordt het doel van de de nieuwe wet als volgt samengevat:

Het doel van deze wet is om overheden en semi-overheden transparanter te maken, om zo het belang van openbaarheid van publieke informatie voor de democratische rechtsstaat, de burger, het bestuur en economische ontwikkeling beter te dienen. In de eerste plaats worden daarvoor middels dit voorstel de toegang tot publieke informatie en het hergebruik van die informatie als rechten van burgers verankerd, wat een noodzakelijke stap is in de erkenning van het belang van transparantie en openbaarheid. Aan deze rechten wordt invulling gegeven door een versterking van de actieve openbaarheid, dus het toegankelijk maken van informatie nog voordat daar om verzocht is. Dit voorstel verplicht dat bepaalde categorieën informatie in ieder geval uit eigen beweging worden geopenbaard en dat overheden een register bij houden van (een deel) van de documenten en datasets waarover zij beschikken. Ook moet de informatie elektronisch en machineleesbaar en daarmee geschikt voor hergebruik toegankelijk worden gemaakt. Daarnaast wordt de reikwijdte flink verbreed ten opzichte van de huidige Wob. Alle overheidsorganen, dus ook de Staten-Generaal en de Raad van State, gaan onder deze wet vallen, evenals semipublieke instellingen. Alleen de rechterlijke macht, alsmede de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, blijven uitgezonderd. De uitzonderingsgronden om informatie geheim te houden worden aangescherpt. Er blijft daarbij wel een zekere mate van zogenaamde bestuursintimiteit overeind, maar in de totstandkoming van beleid moet wel meer informatie geopenbaard worden over de overwogen alternatieven en de risico’s.

Om de uitvoering van de wet te bevorderen en te monitoren en om een brug te slaan tussen verzoeker en overheid wordt de positie van de Informatiecommissaris ingesteld die beslist in administratief beroep en gevraagd en ongevraagd advies kan geven. Organen moeten bovendien binnen twee weken een verzoek om informatie afhandelen, met de mogelijkheid om voor moeilijke verzoeken die termijn met twee weken te verlengen.

Gemeenten: tegen

Een belangrijke groep informatieleveranciers, te weten de gemeenten, keren zich tegen het voorstel, zo blijkt uit een bericht op de site van de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) van 11 april jl. Onderstaand de argumenten van de gemeenten:

Argumenten
De argumenten en bezwaren van de VNG tegen de Wet open overheid zijn:

  • De eisen aan actieve openbaarmaking maken dat het democratisch besluitvormingsproces binnen gemeenten ernstig wordt belemmerd en vertrouwelijk overleg over lastige kwesties nauwelijks meer mogelijk is.
  • De registerplicht is op de voorgestelde manier onuitvoerbaar en zorgt voor extra bureaucratie.
  • De uitzonderingsgronden: in de praktijk zal het met deze wet zeer lastig worden om de bestuurlijke en ambtelijke beleidsintimiteit vorm en inhoud te geven.
    De bredere reikwijdte van de wet (breder dan wat onder de Awb valt).
  • Invoering van de informatiecommissaris.
  • De te verwachten zeer hoge kosten voor gemeenten. (Volgens minister Plasterk brengt alleen al de registerplicht voor de Belastingdienst € 55 miljoen aan extra kosten met zich mee.)

Wat wil de VNG wel?
Onlangs formuleerde de VNG het Acht Punten Plan. Onze voorstellen:
1. Zorg ervoor dat transparantie onderdeel uitmaakt van de bestuurscultuur.
2. Actieve openbaarheid moet de norm worden, het verstrekken op verzoek van journalisten en burgers een uitzondering. Daartoe is wellicht op termijn een modernisering van de Wob noodzakelijk.
3. Voorkom onnodige formalisering van informatieverzoeken van journalisten. Behandel deze verzoeken niet als Wob-verzoeken vanwege de bijzondere positie van journalisten in een moderne democratie.
4. Investeer bij de gemeente in de professionalisering van Wob-procedures.
5. Stop het misbruik van de Wob per direct.
6. Borg de privacy bij actieve openbaarmaking en zorg voor de bescherming van persoonsgegevens.
7. Verbeter de gemeentelijke archivering.
8. Zoek altijd contact met de Wob-verzoeker om te vragen welke informatie en/of documenten exact wordt gevraagd.

Journalisten, actievoerders en gegevensbewerkers: voor

Ook de voorstanders hebben zich geroerd: journalisten en organisaties, zoals Transparency International Nederland, hebben op 14 april jl. een brief aan het parlement gestuurd waarin zij aandringen op het aannemen van het voorstel.

Morgen staat het wetsvoorstel op de agenda van de Tweede Kamer.

Meer informatie:


Aanvulling 20 april 2016

In aanvulling op mijn eerdere bericht: gisteren is de Wet open overheid door de Tweede Kamer aangenomen. SP, PvdD, PvdA, GroenLinks, D66, 50PLUS, Van Vliet, Houwers, Groep Kuzu/Öztürk, Klein, ChristenUnie, Groep Bontes/Van Klaveren en PVV stemden voor, aldus deze pagina. Het voorstel gaat nu voor behandeling naar de Eerste Kamer.

Een greep uit de berichten:

Over Ellen Timmer, advocaat ondernemingsrecht @Pellicaan

Verbonden aan Pellicaan Advocaten, http://www.pellicaan.nl/, kantoor Capelle aan den IJssel (Rotterdam), telefoon 088-6272287, fax 088-6272280, e-mail ellen.timmer@pellicaan.nl ||| Weblogs: algemeen: https://ellentimmer.wordpress.com/ ||| modernisering ondernemingsrecht: http://flexbv.wordpress.com/
Dit bericht werd geplaatst in Bestuursrecht en getagged met . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s