Heeft de Wwft wel zin? | Training heeft geen invloed op de vaardigheden van accountants om fraudesignalen te herkennen

Een van de onderwerpen die me bezig houdt, is de vraag of de antiwitwas- + terrorismefinancieringsbureaucratie meer is dan obligaat compliancedossiertjes vullen en vinkjes zetten.

Het valt me op dat ambtenaren, politici en journalisten prachtige verhalen schrijven over hoe belangrijk het is criminaliteit en terrorisme te bestrijden. Niemand schrijft over de zin van de maatregelen die zijn bedacht en onderzoek is er voor zover mij bekend niet naar gedaan.

Herkennen van ongebruikelijke transacties / uitvoeren cliëntenonderzoek

Niemand schrijft over de vraag of het zin heeft te verwachten van mensen die niet professioneel met criminaliteit bezig zijn (= anderen dan opsporingsinstanties en criminelen) dat zij “criminele” signalen kunnen herkennen, zoals de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) veronderstelt. Ter herinnering, in artikel 35 Wwft staat:

Een instelling draagt er zorg voor dat haar werknemers, voor zover relevant voor de uitoefening van hun taken, bekend zijn met de bepalingen van deze wet en periodiek opleidingen genieten die hen in staat stellen een ongebruikelijke transactie te herkennen en een cliëntenonderzoek goed en volledig uit te voeren.

De gedachte achter dit artikel is dat een criminele “leek” in staat is om “een ongebruikelijke transactie” (= criminaliteit of terrorismefinanciering) te herkennen en dat het mogelijk is om via een cliëntenonderzoek een risicoprofiel op te stellen. Waarbij de Wwft-plichtige ondernemers dan de focus hebben op de “voordelen” uit de criminaliteit (= witwassen) respectievelijk de financiering van terrorisme.

Tot nu toe heb ik nergens gelezen dat er onderzoek is gedaan naar de vraag of de verplichtingen die de Wwft aan grote groepen ondernemers oplegt wel zinvol zijn.

Herkennen door accountants van fraudesignalen / onderzoek Inez Verwey

Over een aanpalend onderwerp is wel onderzoek gedaan, en dat stemt niet vrolijk. Uit het onlangs verschenen proefschrift van registeraccountant Inez Verwey blijkt dat voor het onderkennen van frauderisico’s extra (forensische) ervaring nodig is.

Forensisch accountants zijn veel succesvoller in het vinden van dergelijke risico’s dan gewone accountants, zo valt uit het artikel op te maken. Uit het op accountant.nl gepubliceerde artikel over het proefschrift blijkt dat trainingen geen effect hebben op de effectiviteit van de accountants.

Heeft artikel 35 Wwft wel zin?

Het zou dus heel goed kunnen dat de opleidingsverplichting van artikel 35 Wwft geen enkele zin heeft, en dat ook van andere concepten uit de Wwft en de antiwitwaswetgeving weinig zinvolle resultaten mag worden verwacht (al zal dit wel per type onderneming kunnen verschillen).
Intussen derdert de antiwitwastrein vrolijk verder, zoals uit de berichten op dit weblog kan worden afgeleid.

Informatie over het proefschrift van Verwey

NB 1
Overigens wil het bovenstaande niet zeggen dat alle verplichtingen uit de Wwft zinloos zijn. Ik zet vooral vraagtekens bij de gedachten over het cliëntenonderzoek in brede zin, het opstellen en gebruiken van risicoprofielen en het ontwikkelen van vaardigheden om ongebruikelijke transacties te herkennen. Naar mijn mening zal de Wwft voor veel ondernemers moeten worden beperkt tot identificatie/verificatie van de cliënt; voor zover dit gelet op de aard van de transactie of relatie zinvol is kan onderzoek worden gedaan naar de structuur waar de cliënt deel van uitmaakt. Alleen van specifieke groepen (grotere) Wwft-plichtigen kan meer worden verwacht.

NB 2
Let ook op het feit dat we het bij de Wwft hebben over ondernemers die niet zelf actief bij criminele handelingen zijn betrokken.

Over Ellen Timmer, advocaat ondernemingsrecht @Pellicaan

Verbonden aan Pellicaan Advocaten, http://www.pellicaan.nl/, kantoor Capelle aan den IJssel (Rotterdam), telefoon 088-6272287, fax 088-6272280, e-mail ellen.timmer@pellicaan.nl ||| Weblogs: algemeen: https://ellentimmer.wordpress.com/ ||| modernisering ondernemingsrecht: http://flexbv.wordpress.com/
Dit bericht werd geplaatst in Dienstverlening - juridisch financieel [advocaten, accountants, belastingadviseurs e.d.] en getagged met , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s