Hoge Raad oordeelt over structuur met commanditaire vennootschappen; geen vermogensbeheer en geen effectenbemiddeling in de zin van de voorgangers van de Wft (Befra-zaak)

De commanditaire vennootschap is een geliefde vorm om kapitaal aan te trekken. Daarbij kan de vraag rijzen of sprake is van activiteiten die vallen onder de vergunningplicht van de Wet op het financieel toezicht (Wft), dan wel of men anderszins met deze wet te maken kan krijgen, bijvoorbeeld vanwege een vrijstelling.

In een uitspraak van 8 april 2011 besliste de Hoge Raad dat een gefailleerde beherend vennoot van een groot aantal commanditaire vennootschappen, Befra, geen vermogensbeheerder of effectenbemiddelaar was onder de voorgangers van de Wft. Befra vervulde die rol bij circa honderd commanditaire vennootschappen.

In de uitspraak werd voorts aan de orde gesteld of de banken waarbij de commanditaire vennootschappen rekeningen aanhielden aansprakelijk waren voor de schade. Voorts werd de AFM aansprakelijk gesteld. Alle claims leden schipbreuk bij de rechter.

De samenvatting op rechtspraak.nl luidt:

Is gefailleerde, beherend vennoot van commanditaire vennootschappen, waarin stille vennoten vermogen hebben ingebracht teneinde dit door deze beherend vennoot te laten beleggen, opgetreden als vermogensbeheerder in de zin van art. 1, aanhef en onder c, WTE 1995? Banken waarbij de cv’s effectenrekeningen hadden alsmede de AFM aansprakelijk voor de schade? Het in art. 7 lid 1 Wte 1995 met het oog op de bescherming van belangen van individuele beleggers gegeven verbod ziet niet op beleggingsactiviteiten die commanditaire vennootschappen verrichten met het eigen ingebrachte vermogen. Dit voorschrift betreft immers als vermogenbeheerder in de zin van art. 1 onder c, Wte 1995 te verrichten diensten ten behoeve van derden en met betrekking tot vermogen van derden. Van zodanig vermogensbeheer is bij commanditaire vennootschappen die beleggingsactiviteiten verrichten met het eigen, door de stille vennoten ingebrachte, vermogen, geen sprake. De enkele omstandigheid dat het beheer van de beherend vennoot een bedrijfsmatig karakter droeg, kan niet meebrengen dat het beheer als vermogensbeheer dient te worden aangemerkt. Het vermogen behoort immers de commanditaire vennootschap als ondernemingsvermogen toe en wordt, hoe zeer ook feitelijk door de beherend vennoot, rechtens door haarzelf beheerd. De enkele omstandigheid dat de beherend vennoot optrad voor een groot aantal vennootschappen is niet reeds voldoende om dit beheer aan te kunnen merken als ingevolge de Wte 1995 vergunningsplichtig vermogensbeheer. Geen optreden als effectenbemiddelaar als bedoeld in art. 1, aanhef en onder b, Wte 1995 is dan ook geen sprake. Ook effectenbemiddeling vindt – anders dan hier het geval is – plaats ten behoeve van derden en met betrekking tot het vermogen van derden. Geen overtreding art. 4 Wtb. Voor bank geen reden verhouding beherend en stille vennoot anders te bezien dan in het algemeen binnen een commanditaire vennootschap heeft te gelden tussen degene die als beherend vennoot optreedt en de stille vennoten die als kapitaalverschaffers fungeren. Geen bijzondere zorgplicht banken als bedoeld in HR 23 december 2005, LJN AU3713, NJ 2006/289 (Safe Haven). Geen aansprakelijkheid AFM.

In JOR 2011/188 is door prof. mr. drs. C.M. Grundmann-van de Krol commentaar geleverd op deze uitspraak. Zij meldt onder meer “Duidelijk is dat zowel de A-G als de Hoge Raad een civielrechtelijke – en niet economische – benadering voorstaan wanneer het gaat om de vraag of bepaalde activiteiten wel of niet onderworpen zijn aan regulering door middel van een vergunning- of registratieplicht“.

In deze uitspraak blijft buiten beschouwing of de personen die voor Befra verantwoordelijk waren, aansprakelijk konden worden gesteld. Wellicht was dit wel mogelijk maar boden zij geen verhaal en is er om die reden gekozen voor aansprakelijkstelling van banken en AFM. De zaak illustreert in ieder geval dat aan beleggingsconstructies die niet onder Wft vallen risico’s zijn verbonden en dat de schade niet makkelijk bij de betrokken banken en toezichthouder geclaimd kan worden.

Advertenties

Over Ellen Timmer, advocaat ondernemingsrecht @Pellicaan

Verbonden aan Pellicaan Advocaten, http://www.pellicaan.nl/, kantoor Capelle aan den IJssel (Rotterdam), telefoon 088-6272287, fax 088-6272280, e-mail ellen.timmer@pellicaan.nl ||| Weblogs: algemeen: https://ellentimmer.wordpress.com/ || modernisering ondernemingsrecht: http://flexbv.wordpress.com/
Dit bericht werd geplaatst in Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, Personenvennootschap en getagged met . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s